Otwórz już oczy
Jak długo śpisz? Czy się wysypiasz? A może cierpisz na bezsenność? Ile tak naprawdę powinniśmy spać?
Pooglądasz ze mną?
Kto nie słyszał stwierdzenia: "książki są dobre dla dzieci" lub "telewizja jest szkodliwa dla dzieci"?
Syndrom ostatniej piosenki
Znacie to doświadczenie, kiedy melodia wtrąca się w Twoje myśli i wiruje w powtarzającej się pętli?
Szewcy bez butów
Powiem ci ze wstydem, patrząc z dzisiejszej perspektywy, ja i wielu „kandydatów na pomagaczy” byliśmy nieco zarozumiali. Metodologia badań psychologicznych i analiza statystyczna – baza psychologii naukowej – budziły naszą niechęć, a fascynowały niebazujące na badaniach, raczej filozoficzne, wynurzenia psychoanalityków lub psychologów humanistycznych. I uznawaliśmy, że to właśnie jest prawdziwą psychologią.
To tylko gra!?
Kto nie słyszał stwierdzenia, że gry znieczulają mózg? Nie od dziś obwinianie gier komputerowych za agresywne zachowanie dzieci, młodzieży, czy nawet dorosłych jest pewnego rodzaju normą społeczną. Bo w końcu gdzieś musi być winowajca, czyż nie?
Biopolityka a psychologia społeczna
Omawiając instytucje polityki ciała, ważne jest wskazanie na szpital.
Instytucja totalna, jak go określa Erving Goffman (Synowiec-Piłat, 2002), stwarza wiele ograniczeń. Charakteryzują to fizyczne bariery, uniemożliwiające jednostkom (chorym) kontakt ze światem zewnętrznym.
W każdych instytucjach totalnych, tak jak i w szpitalu, bariery te są ustalone już na samym początku poprzez podział na podwładnych i personel. Personel nadzoruje zachowania podwładnych, także poprzez szczególną kontrolę nad ich ciałem. Skrajnym przykładem podziału jest szpital psychiatryczny (Synowiec-Piłat, 2002; Foucault, 1987).
Analizy wypowiedzi pacjentów szpitali (różnych) głównie opierają się na twierdzeniach, iż personel medyczny jest środowiskiem hermetycznie zamkniętym, często deprecjonującym pacjentów.
Pacjenci wchodzą do szpitala ze świata zewnętrznego, pobyt jednak w szpitalu wymusza zmianę zachowania, które jak dotąd było bezpieczne ontologicznie. Przykładem tego jest często ograniczenie odwiedzin chorego przez rodzinę.
Goffman (Synowiec-Piłat, 2002) uważa, że ta totalna instytucja poddaje jednostki, ich osobowość, pod niejako degradację (zamykanie osobistych rzeczy w magazynie) podobnie jak i w więzieniu. Ubrania oraz numery kart, mowa łaciny w obecności chorych - uniformizacja i depersonalizacja chorego.
Potrzebne jest to głównie do tego, by kierować dużym skupiskiem ludzi, dużym skupiskiem podatnych ciał. Dochodzi do tego także odbiór pacjenta nie jako człowieka, lecz jako jednostki chorobowej - jednostki chorobowej piętnującej jego ciało.
Kolejnym aspektem biopolityki jest polityka choroby i jednostki chorobowej.
Sama choroba jest dla noszącego ją - piętnem (Goffman, 2005; Piątkowski, 2002). Chory jednak musi spełniać normy chorego, spełniać się dobrze w nowej roli, jaką dał nam personel szpitala / lekarz.
Człowiek chorując ma niewypowiedziany, lecz będący wokół niego - obowiązek bycia zdrowym (Taranowicz, 2002). Dostając zwolnienie „chorobowe” (tak zwane „L4” lub inne) człowiek dostaje pewien termin „zdrowienia”.
Pracodawca, który wymaga od chorego subordynacji łącznie z umową z lekarzem, wnika w indywidualny stan pracownika - indywidualną rolę chorego - poprzez wszelkiego rodzaju normy, kodeksy pracy oraz zwolnienia inwigiluje i wymusza na chorym wyzdrowienie. To także jest pewien aspekt biopolityki - ciekawej zasady przyjęcia względnej „normalności” w świecie społecznym.
Najbardziej jednak smutnym przykładem jest traktowanie w szpitalu ciał zmarłych. Wszelkiego rodzaju graniczące z symbolicznymi rytuałami postawy wobec ciała nieboszczyka, często trud rodziny by zabrać ciało (Więckowska, 2002), ciało upolitycznione gdyż umarło w instytucji.
W tym punkcie należy także odnieść się do antropologicznych badań nad ciałem nieboszczyka - trupem (Vincent-Thomas, 1991). Biopolityka sięga aż tutaj, lecz to jest temat na inną rozprawę, tą bardziej poważną, smutną, niechętnie odbieraną, zapomnianą, choć otaczającą nas na co dzień.
Cały ten proces ma na celu eliminację nieporządku, często graniczącą z etyką, lecz jak bardzo skuteczną. Nieporządek, to nie tylko coś niechcianego wewnątrz murów instytucji (szpital i personel, fabryka i podbijanie kart, więzienie i ogolone głowy, szkoła i umundurowanie) lecz także ogólna kultura zachowania (biznesowy savoir-vivre, ubiór) oraz istnienie w świecie społecznym norm porządkujących - konkretny porządek nie tylko jako rola policji, lecz wtłoczony w nasze umysły, w nasze zachowanie, poprzez dyskurs.
Nigdy dość. Mózg a uzależnienia
Historia nałogów i procesu zdrowienia autorki, ale też omówienie z perspektywy badaczki zmian zachodzących w mózgu i zachowaniu na skutek długotrwałego uzależnienia.
W zakamarkach mózgu
Wybitni naukowcy o fascynujących funkcjach ludzkiego mózgu!
Zbiór intrygujących esejów autorstwa należących do światowej czołówki neuronaukowców, zawierający analizy dziwnych i sprzecznych z intuicją aspektów funkcjonowania ludzkiego mózgu.
Myślenie czarno-białe
Wyznaczamy granice, a większość rzeczy w życiu dzielimy według prostego czarno-białego schematu. Ta zdolność wykształcona w trakcie ewolucji jest w nas utrwalana od dzieciństwa przez rodziców, szkołę i otoczenie. Kevin Dutton, autor bestsellerów psychologicznych oraz utytułowany naukowiec z Oksfordu, pokazuje, że nie zawsze upraszczanie życia i wyborów jest dla nas najlepsze. „Myślenie czarno-białe” ukaże się już 12 maja.
Twój mózg bez tajemnic
Sen, pamięć, mowa, odczuwanie przyjemności czy strachu - codziennie mamy do czynienia z tymi procesami i emocjami, ale jak mózg je tworzy?
Życzenia dla Świata
Początkowo Ratzinger nie był entuzjastą Bergolio. Widział w nim reformatora, który może zupełnie zmienić oblicze Kościoła. To mu się nie podobało. A przynajmniej taki obraz, możemy zobaczyć w filmie fabularnym Dwóch Papieży.
Łykać jak Homo sapiens
Andrzej poznał Ilonę na forum miłośników wampirów i filmu „Zmierzch”. On był w średnim wieku, ona za rok miała skończyć 20 lat. Ilonie udało się przekonać Andrzeja, że jest prawdziwym wampirem, a on był gotowy wydać 10 tys. zł, żeby ta przemieniła również jego.
Sen nocy letniej
Rekord czasu, jaki można wytrzymać bez snu pobił w 1964 roku Randy Gardner. Nie spał przez 264 godziny i 12 minut. Brak snu jednak już w wyjątkowo krótkim czasie daje się nam we znaki. Zaczynają się problemy z koncentracją, pamięcią czy motywacją po nieprzespanej dobie a co dopiero 11.
To nie ja, to Ty!
Co się dzieje, gdy masz całą masę niewygodnych, krępujących i irytujących emocji, z którymi nie chcesz się świadomie zmierzyć?
Otwórz już oczy
Jak długo śpisz? Czy się wysypiasz? A może cierpisz na bezsenność? Ile tak naprawdę powinniśmy spać?
Odkryjmy potęgę kolorów!
Nie lubisz tego wina? Wypróbuj go pod innym oświetleniem. Chcesz, żeby ten napój był bardziej słodki? Rozjaśnij jego kolor. Chcesz, żeby herbata była zimniejsza? Umieść ją w szklanym pojemniku. Widzenie naprawdę jest wiarą.
Zabić Wertera
Zdarzenie, z którym mieliśmy do czynienia podczas 27 finału WOŚP do dzisiaj odbija się echem medialnym. Prowadzone są rozważania co można było zrobić, czego nie trzeba było robić i co teraz zrobić.
Ho ho ho... oto rzeczywistość...
Okres świąt Bożego Narodzenia z pewnością dla wielu z nas jest czasem do spotkania z najbliższymi. To czas, gdy słuchamy świątecznych melodii, gromadzimy się przy suto zastawionym stole, szczęśliwe dzieci biegają wokół pięknie przystrojonej choinki i tylko oczekujemy by dorwać się do błyszczących prezentów zapakowanych w czerwone kokardy.
Śladami Bestii
Czy to możliwe, żeby dobry człowiek popełnił zły uczynek?
W 1974 roku, serbska artystka Marina Abramowić wystawiła wybuchowy show, zatytułowany Rhythm 0 w galerii w Neapolu. Jednocześnie ujawniając coś strasznego o ludziach.
Dogadać się z innymi
Dlaczego tak trudno jest porozumieć się z innymi? Dlaczego inni nie rozumieją mojego punktu widzenia? Gdzie tkwi przyczyna problemów w relacjach z rodziną, szefem i współpracownikami?
Homo nie całkiem sapiens
Krytyczni, ale merytoryczni. Spierający się, ale też rozumiejący. Bogdan Wojciszke, wybitny polski psycholog i Marcin Rotkiewicz, ceniony dziennikarz naukowy rozmawiają o automatyzmach myślenia, nadętych politykach, narzekaniu Polaków i pułapkach moralności.
Syndrom gotującej się żaby. Co zabiło żabę?
Wyobraź sobie, że umieściłeś żabę w naczyniu z wodą i po chwili zaczynasz ją podgrzewać. Gdy temperatura wody wzrasta, widzisz, że żaba może odpowiednio dostosować swoją temperaturę ciała. Płaz kontynuuje regulację wraz ze wzrostem temperatury.
Mądrość i różne niemądrości
Żyjemy w świecie nieustających rekomendacji. Co robić, jak myśleć, w co się ubierać? Co zrobić, by osiągnąć sukces i na jaką partię głosować?
Ta piosenka obniża stres o 65%
Wszyscy dobrze wiemy, że powinniśmy się nauczyć zarządzać swoim stresem. Gdy sprawy stają się coraz trudniejsze w pracy, szkole czy życiu prywatnym, możemy korzystać z wielu porad, sztuczek i technik, które pozwolą uspokoić nieco skołatane nerwy.
Pokochaj poniedziałki. Jak poradzić sobie z wypaleniem zawodowym?
Czy na myśl o poniedziałku zaczyna cię boleć brzuch? Czy już w niedzielne popołudnie pogarsza ci się nastrój? Czy tylko w weekendy czujesz, że żyjesz? Czy inni zauważają u ciebie spadek energii i zmiany w zachowaniu?
Odzyskać kontrolę
Zespół stresu pourazowego (ang. Post-Traumatic Stress Disorder - PTSD) stał się chorobą naszych czasów i jest to zaburzenie, które rozwija się u osób, które doświadczyły szokującego, przerażającego lub niebezpiecznego wydarzenia.
Intuicja nie ma płci, czyli jak podejmujemy decyzje?
Podobno mężczyźni są lepszymi decydentami niż kobiety. Nie kierują się emocjami, są odporni na sugestie innych, trafniej przewidują konsekwencje swoich wyborów, a co najważniejsze robią to wszystko szybciej. Czy faktycznie tak jest? A nawet jeśli, czy taki model podejmowania decyzji naprawdę jest kluczem do sukcesu?
Wiele
