Otwórz już oczy
Jak długo śpisz? Czy się wysypiasz? A może cierpisz na bezsenność? Ile tak naprawdę powinniśmy spać?
Pooglądasz ze mną?
Kto nie słyszał stwierdzenia: "książki są dobre dla dzieci" lub "telewizja jest szkodliwa dla dzieci"?
Syndrom ostatniej piosenki
Znacie to doświadczenie, kiedy melodia wtrąca się w Twoje myśli i wiruje w powtarzającej się pętli?
Szewcy bez butów
Powiem ci ze wstydem, patrząc z dzisiejszej perspektywy, ja i wielu „kandydatów na pomagaczy” byliśmy nieco zarozumiali. Metodologia badań psychologicznych i analiza statystyczna – baza psychologii naukowej – budziły naszą niechęć, a fascynowały niebazujące na badaniach, raczej filozoficzne, wynurzenia psychoanalityków lub psychologów humanistycznych. I uznawaliśmy, że to właśnie jest prawdziwą psychologią.
To tylko gra!?
Kto nie słyszał stwierdzenia, że gry znieczulają mózg? Nie od dziś obwinianie gier komputerowych za agresywne zachowanie dzieci, młodzieży, czy nawet dorosłych jest pewnego rodzaju normą społeczną. Bo w końcu gdzieś musi być winowajca, czyż nie?
Wschodnia niezależność a zachodni konformizm? Czyli o różnicach kulturowych inaczej.
Czynność wybierania rodzaju przyboru do pisania wydaje się być zadaniem bardzo łatwym. Naukowcy odkryli jednak, że tak naprawdę może ona uwidaczniać złożone różnice kulturowe. Toshio Yamagishi, Hirofumi Hashimoto i Joanna Schug – psychologowie z Hokkaido University w Sapporo wykorzystali to pozornie proste zadanie by wyjaśnić, czy różnice kulturowe pomiędzy Japończykami i Amerykanami mogą być funkcją nacisku społecznego. Według nich, wcześniejsze badania psychologiczne na ten temat obarczone są błędem, ponieważ przypisywały specyficzne kulturowo zachowania wrodzonym preferencjom jednostki.
„Z tej perspektywy, preferencje są zdeterminowane głównie przez zachowanie jedynie w społecznej próżni, gdzie jednostki nie muszą uwzględniać reakcji innych,” – napisali autorzy w czerwcowym wydaniu Psychological Science (publikowanym przez APA – Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego – przyp. tłum.), „a my wierzymy, że psychologowie kultury zgodziliby się, że zachowania specyficzne kulturowo nie występują w społecznej próżni”.
Yamagishi, Hashimoto i Schug zaproponowali inną hipotezę. Założyli oni, że jednostki mogą dążyć do utrzymania zachowania specyficznego kulturowo poprzez zaufanie sprawdzonym w społeczeństwie strategiom. Na przykład to, co wydaje się być preferencją zachowań konformistycznych w Japonii, ujęte inaczej może być sposobem uniknięcia przez jednostkę naznaczenia w społeczeństwie.
By potwierdzić tę teorię, naukowcy przeprowadzili serię badań mających obalić, albo chociażby polemizować z szeroko akceptowanym stereotypem, że Amerykanie preferują wartości indywidualistyczne, a Japończycy – kolektywistyczne. Zarówno Amerykanom, jak i Japończykom zaprezentowano różne scenariusze badań, w których proszono ich by wybrali (rzeczywiście i hipotetycznie) długopis z kubka, w którym znajdowały się 4 o takim samym kolorze oraz długopis z kubka, w którym znajdowały się inne w kolorach od zielonego do pomarańczowego. Wyniki badań pokazują, że zarówno Amerykanie, jak i Japończycy byli bardziej skłonni wybrać długopis z kubka, w którym znajdowały się długopisy o takim samym kolorze, jeżeli wcześniej byli oni obserwowani przez pozostałych uczestników badania lub byli proszeni o wybór w obecności eksperymentatora.
Uzyskane wyniki ujawniły także, że zarówno Amerykanie, jak i Japończycy reagowali podobnie w sytuacjach, w których wpływ na innych był wyraźnie określony – takich jak na przykład kupno długopisu, gdzie oczywiście nie miało to znaczenia dla innych. Jedynie w sytuacjach, w których znaczenie społeczne było dwuznaczne, tj. hipotetyczny wybór długopisu w celu wypełnienia ankiety, Japończycy wybierali długopis z puli takich samych, a Amerykanie – odróżniający się od reszty. Wyniki tych badań sugerują nie tylko, że wrodzone różnice kulturowe nie były czynnikiem decydującym, ale także, że domyślna reakcja na wybór długopisu, może mieć silny związek z różnicami związanymi z naciskiem społecznym.
Zdaniem Yamagishiego to, co bywa interpretowane jako różnice w 'preferencjach' dla wartości indywidualistycznych lub kolektywistycznych pomiędzy Japonczykami a Amerykanami może być w istocie odzwierciedleniem tego, jak ludzie reagują na dwuznaczne sytuacje.
Zapewne badanie to wywróciło do góry nogami tradycyjne postrzeganie różnic kulturowych pomiędzy Wschodem a Zachodem, jednakże by potwierdzić doniesienia japońskich psychologów, potrzeba jeszcze trochę czasu (i badań walidacyjnych!). Co jednak może wynikać z tego badania na pierwszy rzut oka? Być może zanikają tradycyjne podziały na kultury kolektywistyczne i indywidualistyczne, albo że podział ten jako generalizacja sama w sobie nie był może trafny opisowo. I po raz kolejny, że trudno mówić o czysto racjonalnym, odseparowanym od rzeczywistości społecznej procesie decyzyjnym, na który, jak widać, składają się również wszelkie oczekiwania i normy społeczne, które istnieją w każdym społeczeństwie, jedynie z różnym nasileniem i w odmiennych sytuacjach.
Źródło: informacje własne
Bądź na bieżąco! Zapisz się na nasz newsletter! (dodatkowo otrzymasz eBooka "Iluzje codzienności")
Nigdy dość. Mózg a uzależnienia
Historia nałogów i procesu zdrowienia autorki, ale też omówienie z perspektywy badaczki zmian zachodzących w mózgu i zachowaniu na skutek długotrwałego uzależnienia.
W zakamarkach mózgu
Wybitni naukowcy o fascynujących funkcjach ludzkiego mózgu!
Zbiór intrygujących esejów autorstwa należących do światowej czołówki neuronaukowców, zawierający analizy dziwnych i sprzecznych z intuicją aspektów funkcjonowania ludzkiego mózgu.
Myślenie czarno-białe
Wyznaczamy granice, a większość rzeczy w życiu dzielimy według prostego czarno-białego schematu. Ta zdolność wykształcona w trakcie ewolucji jest w nas utrwalana od dzieciństwa przez rodziców, szkołę i otoczenie. Kevin Dutton, autor bestsellerów psychologicznych oraz utytułowany naukowiec z Oksfordu, pokazuje, że nie zawsze upraszczanie życia i wyborów jest dla nas najlepsze. „Myślenie czarno-białe” ukaże się już 12 maja.
Twój mózg bez tajemnic
Sen, pamięć, mowa, odczuwanie przyjemności czy strachu - codziennie mamy do czynienia z tymi procesami i emocjami, ale jak mózg je tworzy?
Życzenia dla Świata
Początkowo Ratzinger nie był entuzjastą Bergolio. Widział w nim reformatora, który może zupełnie zmienić oblicze Kościoła. To mu się nie podobało. A przynajmniej taki obraz, możemy zobaczyć w filmie fabularnym Dwóch Papieży.
Łykać jak Homo sapiens
Andrzej poznał Ilonę na forum miłośników wampirów i filmu „Zmierzch”. On był w średnim wieku, ona za rok miała skończyć 20 lat. Ilonie udało się przekonać Andrzeja, że jest prawdziwym wampirem, a on był gotowy wydać 10 tys. zł, żeby ta przemieniła również jego.
Sen nocy letniej
Rekord czasu, jaki można wytrzymać bez snu pobił w 1964 roku Randy Gardner. Nie spał przez 264 godziny i 12 minut. Brak snu jednak już w wyjątkowo krótkim czasie daje się nam we znaki. Zaczynają się problemy z koncentracją, pamięcią czy motywacją po nieprzespanej dobie a co dopiero 11.
To nie ja, to Ty!
Co się dzieje, gdy masz całą masę niewygodnych, krępujących i irytujących emocji, z którymi nie chcesz się świadomie zmierzyć?
Otwórz już oczy
Jak długo śpisz? Czy się wysypiasz? A może cierpisz na bezsenność? Ile tak naprawdę powinniśmy spać?
Odkryjmy potęgę kolorów!
Nie lubisz tego wina? Wypróbuj go pod innym oświetleniem. Chcesz, żeby ten napój był bardziej słodki? Rozjaśnij jego kolor. Chcesz, żeby herbata była zimniejsza? Umieść ją w szklanym pojemniku. Widzenie naprawdę jest wiarą.
Zabić Wertera
Zdarzenie, z którym mieliśmy do czynienia podczas 27 finału WOŚP do dzisiaj odbija się echem medialnym. Prowadzone są rozważania co można było zrobić, czego nie trzeba było robić i co teraz zrobić.
Ho ho ho... oto rzeczywistość...
Okres świąt Bożego Narodzenia z pewnością dla wielu z nas jest czasem do spotkania z najbliższymi. To czas, gdy słuchamy świątecznych melodii, gromadzimy się przy suto zastawionym stole, szczęśliwe dzieci biegają wokół pięknie przystrojonej choinki i tylko oczekujemy by dorwać się do błyszczących prezentów zapakowanych w czerwone kokardy.
Śladami Bestii
Czy to możliwe, żeby dobry człowiek popełnił zły uczynek?
W 1974 roku, serbska artystka Marina Abramowić wystawiła wybuchowy show, zatytułowany Rhythm 0 w galerii w Neapolu. Jednocześnie ujawniając coś strasznego o ludziach.
Dogadać się z innymi
Dlaczego tak trudno jest porozumieć się z innymi? Dlaczego inni nie rozumieją mojego punktu widzenia? Gdzie tkwi przyczyna problemów w relacjach z rodziną, szefem i współpracownikami?
Homo nie całkiem sapiens
Krytyczni, ale merytoryczni. Spierający się, ale też rozumiejący. Bogdan Wojciszke, wybitny polski psycholog i Marcin Rotkiewicz, ceniony dziennikarz naukowy rozmawiają o automatyzmach myślenia, nadętych politykach, narzekaniu Polaków i pułapkach moralności.
Syndrom gotującej się żaby. Co zabiło żabę?
Wyobraź sobie, że umieściłeś żabę w naczyniu z wodą i po chwili zaczynasz ją podgrzewać. Gdy temperatura wody wzrasta, widzisz, że żaba może odpowiednio dostosować swoją temperaturę ciała. Płaz kontynuuje regulację wraz ze wzrostem temperatury.
Mądrość i różne niemądrości
Żyjemy w świecie nieustających rekomendacji. Co robić, jak myśleć, w co się ubierać? Co zrobić, by osiągnąć sukces i na jaką partię głosować?
Ta piosenka obniża stres o 65%
Wszyscy dobrze wiemy, że powinniśmy się nauczyć zarządzać swoim stresem. Gdy sprawy stają się coraz trudniejsze w pracy, szkole czy życiu prywatnym, możemy korzystać z wielu porad, sztuczek i technik, które pozwolą uspokoić nieco skołatane nerwy.
Pokochaj poniedziałki. Jak poradzić sobie z wypaleniem zawodowym?
Czy na myśl o poniedziałku zaczyna cię boleć brzuch? Czy już w niedzielne popołudnie pogarsza ci się nastrój? Czy tylko w weekendy czujesz, że żyjesz? Czy inni zauważają u ciebie spadek energii i zmiany w zachowaniu?
Odzyskać kontrolę
Zespół stresu pourazowego (ang. Post-Traumatic Stress Disorder - PTSD) stał się chorobą naszych czasów i jest to zaburzenie, które rozwija się u osób, które doświadczyły szokującego, przerażającego lub niebezpiecznego wydarzenia.
Intuicja nie ma płci, czyli jak podejmujemy decyzje?
Podobno mężczyźni są lepszymi decydentami niż kobiety. Nie kierują się emocjami, są odporni na sugestie innych, trafniej przewidują konsekwencje swoich wyborów, a co najważniejsze robią to wszystko szybciej. Czy faktycznie tak jest? A nawet jeśli, czy taki model podejmowania decyzji naprawdę jest kluczem do sukcesu?
Wiele
